Geluk on ongeluk

Topchange Column WijLimburg

Op 27 januari jl. hebben we de historicus en futuroloog Yuval Noah Harari ontmoet. Hij benadrukte onder andere dat niemand weet hoe over dertig jaar de arbeidsmarkt eruitziet als gevolg van de pijlsnelle ontwikkeling van kunstmatige intelligentie. Geluk of ongeluk? Wie zal het zeggen?

In een dorpje op het Chinese platteland bezat een boer een paard waarmee hij het land kon bewerken. Op een dag rende het paard weg. De dorpelingen kwamen bij de boer op bezoek: “Wat vreselijk! Hoe moet het nu met het land? Je paard verloren, wat een ongeluk!” Maar de boer glimlachte rustig en zei: “Geluk of ongeluk? Wie zal het zeggen?” Een week later kwam het paard weer aangelopen met een kudde van tien wilde paarden! De dorpelingen kwamen hun gelukwensen brengen: “Wat een geluk! Wat geweldig! Je bezit is vertienvoudigd!” Maar de boer glimlachte rustig en zei: “Geluk of ongeluk? Wie zal het zeggen?” De volgende dag wilde de zoon van de boer een wild paard temmen, maar hij werd van het paard geworpen en brak beide benen. De dorpelingen: “Wat vreselijk! Je zoon! Beide benen gebroken! Nu kan hij niet helpen op het land! Wat een ongeluk! Hoe moet dat nu?” Maar de boer glimlachte rustig en zei: “Geluk of ongeluk? Wie zal het zeggen?” De volgende dag kwam er bericht dat er een oorlog was uitgebroken en dat alle jongemannen die daartoe in staat waren zich onmiddellijk moesten melden om een leger te vormen. En de boer glimlachte rustig en dacht…

Kunstmatige intelligentie is een belangrijk wapen bij het tijdig signaleren van gevaarlijke virussen door bijvoorbeeld grote hoeveelheden data te verzamelen over reizigers via de gegevens van luchtvaartmaatschappijen, verkeersinformatie en Google. Het Canadese AI-bedrijf BlueDot voorspelde de verspreiding van het Coronavirus begin januari 2020 correct. De Chinese overheid en de WHO namen de waarschuwing echter niet serieus. Pas drie dagen na onze ontmoeting met Harari benoemde de WHO de uitbraak van het Coronavirus als een wereldwijde medische noodsituatie. Inmiddels zijn er vele onnodige slachtoffers te betreuren en ook voor ondernemers is er grote schade. Al wekenlang liggen fabrieken in China stil, blijven containerschepen in de havens liggen, worden ontelbare vluchten op de internationale luchthavens afgezegd en neemt de hoeveelheid logistieke bewegingen op onze planeet op immense schaal af. De groei van de globale economie wordt hierdoor fors afgeremd en daarmee ook de CO2-uitstoot op wereldschaal. Wat onze politieke leiders al tientallen jaren niet lukt vanwege geopolitieke belangen en egoïstisch massaconsumentisme, wordt binnen enkele weken tot stand gebracht door een organisme op nanoschaal. Geluk of ongeluk? 

De boer glimlacht rustig en denkt… 

Rob Meesen en Patrick Vroomen